Wiesława Tomaszewska, prof. UKSW dr hab.

 

DANE PERSONALNE

IMIĘ I NAZWISKO

Wiesława Maria Tomaszewska

STANOWISKO

PEŁNIONE FUNKCJE

profesor nadzwyczajny UKSW

przewodnicząca Komisji Konkursowej na najlepsze prace licencjackie w Instytucie Filologii Polskiej

przewodnicząca Wydziałowej Komisji Wyborczej

członek wydziałowej komisji stypendialnej dla doktorantów

PRZYNALEŻNOŚĆ DO STOWARZYSZEŃ NAUKOWYCH

Rada Języka Polskiego PAN

Komisja Języka Religijnego (Zespół Języka Religijnego)

Koło Współpracowników

ADRES E-MAIL

wtomaszewska@uksw.edu.pl

WYKSZTAŁCENIE

Magister filologii polskiej; doktor nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa; doktor habilitowany nauk humanistycznych w dyscyplinie naukowej – literaturoznawstwo, specjalność: historia literatury polskiej i teoria literatury.

ZAINTERESOWANIA NAUKOWE

Związki między filozofią i literaturą, polska literatura powojenna, współczesna literatura religijna, kultura Kresów (twórczość Włodzimierza Odojewskiego), historia krytyki literackiej (Andrzej Kijowski). aspekt metafizyczny literatury, genologia, tematologia, poetyka tekstów prozatorskich, paraliterackich i użytkowych. Kultura literacka polskich żeńskich zgromadzeń zakonnych; twórczość literacka Marii Gertrudy Skórzewskiej.

DOROBEK NAUKOWY – PUBLIKACJE

 

2018

  • Cytat biblijny i jego funkcje w dramacie historycznym Racławice Marii Gertrudy Skórzewskiej (Margert), [w:] Biblia w dramacie, red. Edward Jakiel, Gdańsk 2018, s. 179–190. PBN
  • The Holy Sepulcher and the Wailing Wall: Instances of Reception in the Polish Pilgrimage Discourse from the Second Half of the 19th Century. An Ourline of the Problem, [w:] Jerusalem as the Text of Culture, Dorota Muszytowska, Janusz Kręcidło, Anna Szczepan-Wojnarska, Peter Lang – Berlin, Bern, Bruxelles, New York – Oxford, Warszawa – Wien 2018, 193-205. PBN
  • „Jadwiga” Marii Gertrudy Skórzewskiej: status jakości metafizycznych w dramacie, [w:] Dramaty zapomniane – niedoczytane – pominięte. (Re)interpretacje, red. Maria Jolanta Olszewska, Agnieszka Skórzewska-Skowron, Warszawa 2018, s. 91-105.

 

2017

  • Zobaczyć Rzym, czyli polski homo viator w dialogu z tekstami kultury, [w:] Polska i Włochy w dialogu kultur, red. L. Masi, E. Nicewicz–Staszowska, J. Pietrzak–Thébault, M. Woźniewska–Działak, Warszawa 2017, s. 203–215.
  • Przedszkolna piosenka religijna w dziele nowej ewangelizacji. Analiza literaturoznawczo-pedagogiczna, [w:] Nowa ewangelizacja. Język – teologia – kultura, red. M. Nowak, W. Przyczyna, Tarnów 2017, s. 205–227.
  • Nawrócenie jako temat literacki w dramacie Matka Margert (Marii Gertrudy Skórzewskiej, niepokalanki z Jazłowca), [w:] Nawrócenie. Łaska – tajemnica – doświadczenie, red. G. Głąb, S. Radziszewski, M. Żmudziak, Lublin 2017, s. 339–362.
  • Niepodległość Polski w niepokalańskich kronikach jazłowieckich z pierwszych miesięcy Wielkiej Wojny, [w:] Bohaterowie drugiego planu w walce o niepodległość, red. A. Koseski, T. Skoczek, J. Załęczny, Warszawa–Pułtusk 2017, s. 105–118.
  • Andrzej Kijowski wobec Karola Wojtyły–Jana Pawła II: tekstowy obraz doświadczenia osoby, „Scripta Humana”, t. 10: Kultura nie tylko literacka. W kręgu myśli Karola Wojtyły – Jana Pawła II, cześć 2, red. D. Kulczycka, A. Seul, Zielona Góra 2017, s. 225–235.

2016

  • Makabra i metafizyka w literackim dyskursie o Wielkiej Wojnie, [w:] I wojna światowa w literaturze i innych tekstach kultury. Reinterpretacje i dopełnienia, red. A. Jamrozek-Sowa, Z. Ożóg, A. Wal, Rzeszów 2016, s. 53–70.
  • Biblioteka i oficyna wydawnicza w Jazłowcu. Wstępne rozpoznania,, [w:] Kolekcjonerzy, zbieracze, kwestarze w literaturze i kulturze XIX i XX wieku, red. Beata K. Obsulewicz, Monika Kulesza, Joanna Lekan–Mrzewka, Lublin: Wydawnictwo KUL 2016, s. 291–307.
  • Judaizm i chrześcijaństwo jako rudymenty twórczości kresowej Włodzimierza Odojewskiego, [w:] Chrześcijańskie dziedzictwo duchowe narodów słowiańskich, seria III., t. II: Chrześcijaństwo w kulturze, sztuce i historii, red. Z. Abramowicz, K. Korotkich, Białystok 2016, s. 347–363.
  • Modlitwa Ojcze nasz jako zwornik przeszłości i przyszłości w prozie fabularnej o Wielkiej Wojnie, [w:] Między pamięcią a projektem przyszłości. Doświadczenie historii w literaturze polskiej lat 1914–1918, red. D. Kielak, M. Makowska, J. Niewiarowska, Warszawa 2016, s. 177–196.

2015

  • Biogram pisarza w archiwach SB jako dokument (uwagi o gatunku), [w:] Seminaria bielańskie. Prace ofiarowane Profesor Teresie Kostkiewiczowej, red. Tomasz Chachulski, Dorota Kielak, Magdalena Ślusarska, Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego 2015, s. 333-349.

  • Józefa Czapskiego metafizyka rzeczywistości (Wspomnienia starobielskie, Na nieludzkiej ziemi), wstęp: D. Heck, red. A. Janiak, D. Lisak-Gębala, Kraków 2015, s. 101-113.
  • Sentire cum Ecclesia. Publicystyka Jerzego Turowicza i Józefa Mackiewicza wobec II Soboru Watykańskiego, [w:] Stulecie urodzin Jerzego Turowicza, red. J. i A. Sulikowscy, Szczecin 2015, s. 231-250.
  • Bóg stworzenia i Bóg zmartwychwstania. Modalności doświadczenia Boga w powieści Doroty Terakowskiej Poczwarka, [w:] Sacrum na nowo poszukiwane. O literaturze polskiej po 1989 roku, red. M. Ołdakowska-Kuflowa, L. Giemza, Lublin 2015, s. 215-236.
  • W kręgu tematów i form literackich. Szkice o twórczości Andrzeja Kijowskiego, wstęp i red. W. Tomaszewska, Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego 2015 [jako VI tom „Studiów o Kijowskim”].
  • Liturgiczne komponenty tematu religijnego (Andrzej Kijowski), [w:] W kręgu tematów i form literackich. Szkice o twórczości Andrzeja Kijowskiego, Warszawa 2015, s. 200-231.
  • Współczesny apokryf literacki: problem tożsamości gatunku, [w:] W kręgu apokryfów, red. E. Jakiel, J. Mosakowski, Gdańsk 2015, s. 15-32.
  • Suknia Dejaniry Zofii Kossak – „dzieło znaczne”, [w:] Literatura – kultura religijna – polskość. Księga jubileuszowa dedykowana prof. dr. hab. Krzysztofowi Dybciakowi w 65. rocznicę urodzin, red. K. Koehler, W. Kudyba, J. Sikora, Warszawa 2015, s. 677-692.
  • „Otwarta nieskończona całość”. Figury nieskończoności w prozie Włodzimierza Odojewskiego, „Obrazy Kultury Polskiej”, red. M. Gabryś-Sławińska, M. J. Olszewska, Lublin 2015, s. 267-286.
  • Strona kobiet. O kobiecych rozpoznaniach wojny w utworach literackich, [w:] Kobiety a/i doświadczenie wojny. 1914-1945 i później, red. M. Grzywacz, M. Okupnik, Poznań 2015, s. 59-73.
  • Jazłowiecka kronika klasztorna z roku 1914: świadectwo – opowieść – dyskurs, [w:] Na granicy epok. O literackich dyskursach lat 1914-1918 w stulecie wybuchu I wojny światowej, red. D. Kielak, M. Makowska, J. Niewiarowska, Warszawa 2015, s. 53-69.

2014

  • Wielogłosowa narracja o „krwawej tragedii 1863 roku”, „Niepodległość i Pamięć. Czasopismo Humanistyczne” 2014, rocznik XXI, nr 1-2 (45-46), s. 317-334.
  • Kapłan i „miejsca mszalne” w polskiej prozie fabularnej XX wieku, [w:] Postać księdza w literaturze, red. G. Głąb, S. Radziszewski, Radom 2014, s. 159-171.
  • Jakości metafizyczne w dziele sztuki literackiej i ich poznawanie, „Studia Philosophiae Christianae” 2014, nr 2(50), s. 126-144.
  • Jazłowiec i Lwów. Kresowe kroniki klasztorne z lat 1939-1946 w perspektywie poetyki doświadczenia historycznego, [w:] Świat kresów wschodnich II Rzeczypospolitej w literaturze i sztuce, red. M. Jazownik, L. Jazownik, Zielona Góra 2014, s. 89-102.
  • Biografia literacka jako tekst otwarty (przykład kariery pisarskiej Andrzeja Kijowskiego), [w:] Kariera pisarza w PRL-u, red. M. Budnik, K. Budrowska, E. Dąbrowicz, K. Kościewicz, Warszawa 2014, s. 277-297.
  • Cytat jako metatekst. Księga Genesis w strukturze powieści Doroty Terakowskiej Poczwarka, [w:] Znaczenie. Tekst. Kultura. Prace ofiarowane Profesor Elżbiecie Janus, red. A. Kozłowska, A. Świątek, Warszawa: Wydawnictwo UKSW 2014, s. 331-344.
  • Homo religiosus a religijność literatury, „Świat i Słowo” 2014, nr 2(23), s. 131-146.

2013

  • Mój Pan Profesor, [w:] Profesor Stefan Sawicki. Portret przyjaźnią pisany, red. A. Cedro, Kielce 2013, s. 116-121.
  • Zmierzch i noc, czyli o czasoprzestrzennym imaginarium w prozie Włodzimierza Odojewskiego, „Świat i Słowo” 2013, nr 2(21), s. 147-160.

2012

  • (Anty)religijny wymiar wczesnej prozy Włodzimierza Odojewskiego, w: Potrzeba sacrum. Literatura polska okresu PRL-u, red. M. Ołdakowska-Kuflowa,
    ks. W. Felski, Lublin 2012, s. 441–461.

2011

  • Metafizyczne i religijne. Problem subtematu w dziele literackim na przykładzie prozy kresowej Włodzimierza Odojewskiego, Warszawa 2011.

2010

  • Wersyfikacja w pracach Czesława Zgorzelskiego, w: Czytanie liryki po Zgorzelskim,
    red. B. Kuczera-Chachulska, T. Chachulski, Warszawa 2010, s. 109-123.

DOROBEK NAUKOWY -  KONFERENCJE

 

2018

  • „Bohaterowie drugiego planu w walce o niepodległość (II edycja)”, Warszawa 17.04.2018; referat: Narracja historyczna jako nagromadzenie i uszczegółowienie faktów: Tadeusza Kossaka Wspomnienia wojenne 1918–1920 (Kraków 1925).
  • „Niepodległość jako projekt i doświadczenie. Literatura, sztuka i myśl społeczno-polityczna lat 1864-1939 wobec problemu narodowej wolności”, Warszawa, 27-28.11.2018, referat: Doświadczenie niewoli – doświadczenie wolności – nadzieja na niepodległość Polski w wojennych wspomnieniach inteligentów z lat 1917-1921 (Tadeusz Kossak i Jan Fudakowski).
  • Zapomniane, nieuśmierzone… Pamięć, zapomnienie, trauma w twórczości Włodzimierza Odojewskiego, Poznań, 11–12.04.2018 (referat: Wśród literackich marginaliów Odojewskiego: trauma (nie)uśmierzona z topiką judeochrześcijańską w tle).
  • Każda rocznica jest skrótem, syntezą… Osoba i pisarstwo Zofii Kossak, Lublin, 23.04.2018 (referat: „Przyjaźń ze zwierzakami” jako seria tematyczna w prozie wspomnieniowej Zofii Kossak–Szczuckiej. Próba analizy tematologicznej).

2017

  • Kultura nie tylko literacka. W kręgu myśli Karola Wojtyły – Jana Pawła II, Zielona Góra, 03.04.2017 (referat: Andrzej Kijowski wobec Karola Wojtyły–Jana Pawła II: tekstowy obraz doświadczenia osoby).
  • Biblia w dramacie polskim, Gdańsk, 17–18.05.2017 (referat: Cytat biblijny i jego funkcje w dramacie historycznym Racławice Marii Gertrudy Skórzewskiej (Margert)).
  • Literatura polska na ziemiach obecnej Ukrainy, Lublin, 19.10.2017 (referat: Z Turbowa ku Europie… Polifoniczny sens dyskursu podróżniczego („Roma aeterna” Zofii Fudakowskiej, 1894)).
  • Bohaterowie drugiego planu w walce o niepodległość, Warszawa, 13.11.2017 (referat: Niepodległość Polski w niepokalańskich kronikach jazłowieckich z pierwszych miesięcy Wielkiej Wojny).

2016

  • Jerozolima jako tekst kultury. Miejsce spotkania wielu tradycji i religii, Warszawa, 13-15.04.2016 (referat: Grób Pański i Mur Płaczu – świadectwa odbioru w polskim dyskursie pielgrzymkowym z drugiej połowy XIX wieku).
  • W teatrze dziejów. O dramacie historycznym od 1864 roku do dzisiaj, Warszawa, 9-10.05.2016 (referat: Projekt jakości metafizycznych w dramatach Margert (Marii Gertrudy Skórzewskiej)).

2015

  • Wydział Nauk Humanistycznych UKSW, Warszawa, 21-22.01.2015 r. (referat: Dobry zamysł Boga a grzech człowieka. Odmiany dyskursu genezyjskiego w literaturze współczesnej (Kossak, Terakowska i inni).
  • Nieoceniona, przeceniona, niedoceniona. O literaturze polskiej ostatniego ćwierćwiecza, Warszawa, 24-26.02.2015 r. (referat: Zakonność jako temat prozy współczesnej (Z problemów konstrukcji kobiecych postaci literackich)
  • Między pamięcią a projektem przyszłości. Doświadczenie historii w literaturze polskiej lat 1924-1918, Warszawa, 23-24.03.2015 r. (referat: Modlitwa „Ojcze nasz” jako zwornik przeszłości i przyszłości w prozie fabularnej o Wielkiej Wojnie (Małaczewski, Rembek i inni)
  • Chrześcijańskie dziedzictwo duchowe narodów słowiańskich. Język. Literatura. Kultura. Historia, Supraśl 14-15.05.2015 r. (referat: Judaizm i chrześcijaństwo jako rudymenty twórczości kresowej Włodzimierza Odojewskiego)
  • Język – szkoła – religia, Pelplin 29.05.2015 r. (referat:  Miejsce Księgi Genesis w strukturze artystycznej powieści Doroty Terakowskiej)
  • Polska i Włochy w dialogu kultur, Warszawa 11-12.06.2015 r. (referat: Dwa spojrzenia na Włochy i Rzym. Polski pielgrzym-podróżnik jako hermeneuta tekstów kultury)
  • Nawrócenie. Łaska – tajemnica – doświadczenie, Kielce 17-18.06.2015 r. (referat: „Tolle, lege”. Funkcje przytoczeń biblijnych w dramacie o nawróceniu św. Augustyna „Matka” Margert (Marii Gertrudy Skórzewskiej, niepokalanki z Jazłowca)
  • Język nowej ewangelizacji, Supraśl 24-26.09.2015 r. (referat: Ewangeliczny konkret w dziecięcej piosence religijnej. Studium pedagogiczno-literaturoznawcze [współautor: mgr Edyta Twardowska]) 
  • Literatura polska i życie kulturalno-literackie Polaków od 1864 roku na ziemiach współczesnej Ukrainy, Lublin 26-27.11.2015 r. (referat: Kultura literacka kresowych zgromadzeń zakonnych (1864-1946)) 
  • Polska kultura religijna, Kraków 9–10.12.2015 (referat: Obraz kultury religijnej w powieści Savonarola Margert (Marii Gertrudy Skórzewskiej).

2014

  • Kariera pisarza w PRL-u, Białystok 24-25.04.2014 r. (referat: Biografia literacka jako „tekst otwarty” (na przykładzie peerelowskiej kariery pisarskiej Andrzeja Kijowskiego)
  • Literackie dyskursy na granicy epok. O literaturze polskiej lat 1914-1918 w stulecie wybuchu I wojny światowej, Warszawa 15.05.2014 r. (referat: Kresowe kroniki klasztorne z lat 1914-1919: uwagi o odrębności formacji genologicznej i dyskursywnej)
  • Apokryfy w literaturze polskiej od średniowiecza do współczesności, Gdańsk, 21-22.05.2014 r. (referat: Współczesny apokryf literacki: tożsamość gatunku – modalność dyskursu – antropopatyzm jako „aspekt dyskursu”)
  • Język religijny dawniej i dziś (w kontekście teologicznym i kulturowym), Poznań, 05-07.06.2014 r. (referat: Rola języka w konstytuowaniu subtematu religijnego w dziele literackim)
  • Myślenie religijne wobec wyzwań współczesności, Bielsko-Biała, 06-07.112014 r. (referat: Homo religiosus a religijność literatury)
  • I wojna światowa w literaturze i innych tekstach kultury. Reinterpretacje i dopełnienia, Rzeszów, 17-18.11.2014 r. (referat: Makabra i metafizyka w literackim dyskursie o Wielkiej Wojnie)
  • Stefan Żeromski wobec tradycji i nowoczesności, Warszawa, 19-20.11.2014 r. (referat: W poszukiwaniu istoty literatury (Stefana Żeromskiego „Snobizm i Postęp”)
  • Kobiety i/ a doświadczenie wojny (1914-1945 i później), Poznań, 10.12.2014 r. (referat: Kobiece dyskursy o tożsamości wojny: Zofia Kossak-Szczucka i Maria Pawlikowska-Jasnorzewska)

2013

  • Zmierzch, Bielsko-Biała, 14-15.11.2013 r. (referat: Świt – zmierzch – noc. Ich funkcje
    w konstytuowaniu czasu i przestrzeni - na przykładzie twórczości Włodzimierza Odojewskiego
    ).
  • Świat Kresów wschodniej II Rzeczpospolitej w literaturze i sztuce, Zielona Góra, 17-18.10.2013 r. (referat: Jazłowiec i Lwów. Kresowe kroniki klasztorne z lat 1939-1946 
    w perspektywie poetyki doświadczenia historycznego
    )
  • Powstanie styczniowe w literaturze i sztuce, Warszawa 16-17.10.2013 r. (referat: „Krwawa tragedia 1863 roku”. Obraz powstania styczniowego w polskiej w polskiej prozie powojennej)
  • Język homilii i kazań po 1989 roku, Kalwaria Zebrzydowska, 16-18.09.2013 r. (referat: Homilia mszalna jako sztuka słowa mówionego. Próba analizy literaturoznawczej kazań ks. Edwarda Stańka w świetle założeń poetyki ustnej)
  • Konferencja naukowa temat konferencji, Lwów, 4.05.2013 r. (referat: Kerygmatyczny wymiar literaturyna przykładzie wybranych tekstów współczesnej prozy polskiej)
  • Postać księdza w literaturze, Kielce, 19-20.04.2013 r. (referat: Kapłan wobec „wiecznego mszy misterium” – w polskiej prozie fabularnej XX wieku)
  • Józef Czapski – w 20. rocznicę śmierci, Wrocław, 26-27.03.2013 r. (referat: Józefa Czapskiego metafizyka rzeczywistości [„Wspomnienia starobielskie”, „Na nieludzkiej ziemi])

2012

  • Stulecie urodzin Jerzego Turowicza, Szczecin, 18-19.12.2012 r. (referat: Sentire cum Ecclesia. Publicystyka Jerzego Turowicza i Józefa Mackiewicza wobec II Soboru Watykańskiego)
  • Sacrum w literaturze polskiej po 1989 roku, Lublin, 25-26.10.2012 r. (referat: Bóg stworzenia
    i Bóg zmartwychwstania. Modalności doświadczenia Boga w powieści Doroty Terakowskiej)
  • Nieskończoność w refleksji człowieka (teologia, filozofia, duchowość, nauka, kultura, sztuka), Warszawa, 26-28.04.2012 r. (referat: Dwa modele nieskończoności w prozie Włodzimierza Odojewskiego)

2010

  • Potrzeba sacrum. Literatura polska okresu PRL-u, Lublin, 21-23.10.2010 r. (referat: (Anty)religijny wymiar wczesnej prozy Włodzimierza Odojewskiego)

OSIĄGNIĘCIA

  • Dofinansowanie przez Komitet Badań Naukowych wydania I tomu „Studiów o Kijowskim”: Między ideą a rzeczywistością. Andrzeja Kijowskiego wizja literatury, Warszawa 2002;
  • Organizacja ogólnopolskiej konferencji naukowej Andrzej Kijowski – człowiek i pisarz, Warszawa UKSW, 30 XI – 1 XII 2005;
  • Organizacja ogólnopolskiej konferencji naukowej W kręgu dzieła Andrzeja Kijowskiego, Warszawa UKSW, 30 XI 2007;
  • Projekt badawczy na opracowanie tomu: W. Tomaszewska, Andrzej Kijowski: biografia – bibliografia – recepcja. Studium dokumentacyjne [II tom „Studiów o Kijowskim”], zarejestrowany pod nr. 1 HO1C 018 26 (Komitet Badań Naukowych w Ministerstwie Nauki i Informatyzacji). Realizacja projektu w latach 2004-2005, zatwierdzona w 2007 roku;
  • Współwykonawca grantu 11H 11 010880 w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki (moduł 1.1.): Literatura polska i życie kulturalno-literackie Polaków od 1864 roku na ziemiach obecnej Ukrainy (kierownik projektu: prof. dr hab. Mirosława Ołdakowska-Kuflowa, KUL);
  • Udział w projekcie badawczym: Literatura polska i życie literackie oraz kulturalne na terenach dzisiejszej Ukrainy od roku 1864 do współczesności.

INNE AKTYWNOŚCI

Działalność publicystyczna i popularyzatorska.

 

Copyright © 2020 UKSW Wszelkie prawa zastrzeżone
Informacja o ciasteczkach